Ôn Tập Các Loại Lực – 40 Bài Tập Khoa Học Tự Nhiên 8
(Theo chương trình Khoa học Tự nhiên 8 – Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống)
Trong chương trình Khoa học Tự nhiên lớp 8, phần kiến thức về các loại lực giúp chúng ta hiểu vì sao các vật có thể chuyển động, dừng lại hoặc làm biến dạng vật khác. Những kiến thức này xuất hiện rất nhiều trong đời sống như: quả táo rơi xuống đất, xe dừng lại khi phanh, lò xo bị nén rồi bật trở lại hay tàu thuyền nổi trên mặt nước.
Để giúp các em ôn tập nhanh trước khi kiểm tra, mình tổng hợp 40 câu hỏi và bài tập luyện tập theo từng nhóm lực quan trọng trong chương trình:
- Lực hấp dẫn (trọng lực)
- Lực ma sát
- Lực đàn hồi
- Lực đẩy Ác-si-mét
- Lực làm quay vật (mômen lực)
Các câu hỏi được sắp xếp từ dễ → trung bình → bài tập tính toán giúp học sinh củng cố kiến thức và rèn luyện kỹ năng giải bài tập.
I. Lực hấp dẫn (Trọng lực)
Ôn lại kiến thức: Lực hấp dẫn là lực hút giữa các vật có khối lượng. Trọng lực là lực hút của Trái Đất tác dụng lên các vật.
- Quả bóng rơi xuống đất do lực nào tác dụng?
- Nêu hai ví dụ trong đời sống chứng tỏ Trái Đất hút các vật.
- Một quyển sách đặt trên bàn chịu những lực nào?
- Vì sao mọi vật khi rơi tự do đều hướng xuống đất?
- Nếu không có lực hấp dẫn thì điều gì sẽ xảy ra với con người và các vật trên Trái Đất?
- Lực hấp dẫn có tác dụng lên vật đang đứng yên không? Giải thích.
- Một vật có khối lượng 3 kg. Tính trọng lực tác dụng lên vật (g = 10 N/kg).
- Một vật chịu trọng lực 80 N. Hãy tính khối lượng của vật.
II. Lực ma sát
Ôn lại kiến thức: Lực ma sát xuất hiện khi hai bề mặt tiếp xúc với nhau và cản trở chuyển động của vật.
- Khi đẩy một chiếc bàn trên sàn nhà, lực nào cản trở chuyển động của bàn?
- Vì sao đi trên nền nhà khô dễ hơn nền nhà ướt?
- Khi phanh xe đạp hoặc xe máy, xe dừng lại do lực nào?
- Phân biệt ma sát trượt và ma sát lăn bằng ví dụ thực tế.
- Nêu một ví dụ lực ma sát có lợi và một ví dụ lực ma sát có hại.
- Nếu lực ma sát giữa lốp xe và mặt đường quá nhỏ thì điều gì xảy ra?
- Một vật có lực ép 50 N, hệ số ma sát là 0,2. Tính lực ma sát.
- Một vật chịu lực ma sát 30 N, hệ số ma sát là 0,3. Tính lực ép của vật lên mặt tiếp xúc.
III. Lực đàn hồi
Ôn lại kiến thức: Lực đàn hồi xuất hiện khi vật bị biến dạng (kéo dãn hoặc nén) và có xu hướng đưa vật trở lại trạng thái ban đầu.
- Khi kéo giãn một dây cao su, lực nào xuất hiện?
- Lực đàn hồi có xu hướng làm gì với vật bị biến dạng?
- Khi nén lò xo rồi buông tay, lò xo sẽ chuyển động như thế nào?
- Nêu một ví dụ trong đời sống có xuất hiện lực đàn hồi.
- Nếu kéo giãn lò xo quá mức cho phép thì điều gì sẽ xảy ra?
- Vì sao dây cao su có thể bắn viên sỏi đi xa?
- Lò xo có độ cứng 100 N/m, bị dãn 0,1 m. Tính lực đàn hồi.
- Một lò xo chịu lực đàn hồi 20 N và có độ cứng 200 N/m. Tính độ dãn của lò xo.
IV. Lực đẩy Ác-si-mét
Ôn lại kiến thức: Khi một vật chìm trong chất lỏng hoặc chất khí, nó chịu lực đẩy hướng lên gọi là lực đẩy Ác-si-mét.
- Vật nổi trên mặt nước là do lực nào tác dụng?
- Lực đẩy Ác-si-mét có phương và chiều như thế nào?
- Vì sao tàu thuyền làm bằng sắt vẫn có thể nổi trên mặt nước?
- Khi thả quả bóng xuống nước, bóng nổi lên do lực nào?
- So sánh lực đẩy Ác-si-mét của cùng một vật trong nước và trong không khí.
- Khi lực đẩy Ác-si-mét nhỏ hơn trọng lực thì vật sẽ nổi hay chìm?
- Một vật có thể tích 0,003 m³ trong nước. Tính lực đẩy Ác-si-mét (d = 10000 N/m³).
- Một vật chịu lực đẩy Ác-si-mét 40 N trong nước. Tính thể tích của vật.
V. Lực làm quay vật (Mômen lực)
Ôn lại kiến thức: Lực tác dụng vào vật có thể làm vật quay quanh một trục. Đại lượng đặc trưng cho tác dụng làm quay của lực là mômen lực.
- Khi mở cửa, lực tác dụng làm cửa quay quanh bộ phận nào?
- Nêu một ví dụ lực làm vật quay trong đời sống.
- Vì sao nên đẩy cửa ở phía xa bản lề?
- Khi vặn ốc bằng cờ-lê, lực nào làm ốc quay?
- Nếu tác dụng lực đúng vào bản lề cửa thì cửa có dễ mở không? Vì sao?
- So sánh tác dụng làm quay khi đẩy gần trục và xa trục quay.
- Một lực 25 N tác dụng cách trục quay 0,4 m. Tính mômen lực.
- Một mômen lực có độ lớn 12 N·m, khoảng cách đến trục là 0,3 m. Tính lực.
Tải tài liệu luyện tập
Các em có thể tải file Word của bộ 40 bài tập để in ra luyện tập hoặc làm bài trực tiếp.
Link tải: ÔN TẬP CÁC LOẠI LỰC – 40 BÀI TẬP KHOA HỌC TỰ NHIÊN 8 (File Word)
Hy vọng bộ câu hỏi này sẽ giúp các em học sinh lớp 8 ôn tập hiệu quả phần kiến thức về các loại lực. Nếu luyện tập đầy đủ, các em sẽ dễ dàng làm tốt các bài kiểm tra và hiểu rõ hơn các hiện tượng vật lí trong đời sống.
