A. tần số ngoại lực bằng tần số dao động riêng.
B. tần số ngoại lực lớn hơn tần số dao động riêng.
C. tần số ngoại lực nhỏ hơn tần số dao động riêng.
D. tần số ngoại lực rất lớn so với tần số dao động riêng.
Đây là Câu trắc nghiệm luyện thi môn Vật lí chủ đề ‘dao động điều hoà’ Câu 1BXD.4:
Hướng dẫn từ Blog Góc Vật lí như sau: Chọn D.
Hiện tượng cộng hưởng cơ xảy ra khi hiệu số giữa tần số của ngoại lực cưỡng bức và tần số dao động riêng của hệ bằng 0.
Blog Góc Vật Lí: Bài toán tính hệ số công suất trong mạch điện xoay chiều là dạng xuất hiện thường xuyên trong đề thi THPT. Bài viết này giúp bạn hiểu bản chất, nắm phương pháp giải nhanh và tránh sai lầm phổ biến.
Trong đoạn mạch RLC nối tiếp đang xảy ra hiện tượng cộng hưởng. Tăng dần tần số dòng điện và giữ nguyên các thông số của mạch, kết luận nào sau đây là sai?
Đáp án đúng: C (sai)
Tại cộng hưởng:
→ Đây là trạng thái “tối ưu” của mạch.
Khi tần số tăng:
→ Khi đó:
ZL > ZC
→ Mạch trở thành mạch cảm
Vì lúc cộng hưởng: cosφ = 1 Sau đó lệch pha → cosφ giảm
I = U/Z Z tăng → I giảm
Vì:
→ UC = I × ZC giảm
UR = I × R I giảm → UR giảm
👉 Xem đầy đủ: Toàn bộ kiến thức Vật lí
Gặp dạng này → làm theo 3 bước:
→ Sau đó suy ra tất cả đại lượng
Nếu giảm tần số:
→ Mạch dung → dòng sớm pha
👉 Luyện thêm: 80 bài tập điện xoay chiều
| Thay đổi | Kết quả |
|---|---|
| Tăng tần số | Mạch cảm |
| Z | Tăng |
| I | Giảm |
| cosφ | Giảm |
Dạng bài “tăng tần số từ cộng hưởng” là dạng rất hay ra thi. Chỉ cần nhớ đúng bản chất và quy luật biến thiên, bạn có thể giải trong vài giây.
Mạch cảm vì ZL > ZC.
Giảm vì tổng trở tăng.
📍 Cách học hiệu quả:
✅ Đọc đề → tự làm → kiểm tra đáp án nhanh bên dưới mỗi câu.
📘 Nếu sai hoặc muốn hiểu bản chất, hãy click vào phần "Phân tích sâu" để xem công thức, ý nghĩa, mẹo giải nhanh và sai lầm thường gặp. Blog Góc vật lí chúc bạn thành công nhé.
Đặt điện áp xoay chiều u = U₀cos(100πt) (V) vào hai đầu đoạn mạch RLC nối tiếp. Biết cuộn cảm thuần có L = 1/π H, tụ điện có C = 10⁻⁴/π F. Để mạch xảy ra cộng hưởng điện, tần số góc của dòng điện phải là:
✅ Đáp án nhanh: B (xem chi tiết bên dưới)
A. 50π rad/s B. 100π rad/s C. 200π rad/s D. 150π rad/s
🔍 Công thức cần nhớ:
Điều kiện cộng hưởng: ZL = ZC ⇔ ωL = 1/(ωC) ⇔ ω = 1/√(LC).
📖 Giải thích ý nghĩa:
Khi cộng hưởng, dòng điện cùng pha với điện áp (φ = 0), tổng trở Z = R là nhỏ nhất, do đó cường độ dòng điện hiệu dụng đạt cực đại. Hệ số công suất cosφ = 1.
✍️ Áp dụng số liệu đã cho:
L = 1/π H, C = 10⁻⁴/π F.
LC = (1/π)·(10⁻⁴/π) = 10⁻⁴/π².
√(LC) = √(10⁻⁴/π²) = 10⁻²/π.
ω = 1 / (10⁻²/π) = 100π rad/s.
Vậy đáp án B đúng.
⚠️ Sai lầm thường gặp: Quên đơn vị, tính nhầm ω = √(LC) thay vì 1/√(LC), hoặc nhập số liệu sai.
Một mạch RLC nối tiếp có R = 50 Ω, L = 0,2/π H, C = 5·10⁻⁴/π F. Đặt vào hai đầu mạch điện áp u = 100cos(100πt) (V). Hệ số công suất của mạch khi xảy ra cộng hưởng bằng:
✅ Đáp án nhanh: C
A. 0 B. 0,5 C. 1 D. 0,87
🔍 Công thức:
Hệ số công suất cosφ = R/Z. Khi cộng hưởng, ZL = ZC ⇒ Z = R ⇒ cosφ = R/R = 1.
📖 Ý nghĩa:
Hệ số công suất bằng 1 nghĩa là dòng điện cùng pha với điện áp, công suất tiêu thụ cực đại: P = U²/R.
✍️ Cách dùng:
Trong đề thi, chỉ cần nhận ra tần số góc đang bằng tần số cộng hưởng (ω = 1/√(LC)) thì cosφ = 1. Không cần tính R, L, C cụ thể.
Ở bài này, ω = 100π, kiểm tra: ω² = 1/(LC) = 1/( (0,2/π)·(5·10⁻⁴/π) ) = 1/(10⁻⁴/π²) = π²·10⁴ = (100π)² → thỏa mãn cộng hưởng.
⚠️ Lưu ý: Hệ số công suất chỉ bằng 1 khi cộng hưởng, không phải mọi lúc.
Cho mạch RLC nối tiếp với R = 40 Ω, L = 0,4/π H, C = 10⁻³/π F. Điện áp hiệu dụng hai đầu mạch là 100 V, tần số f thay đổi được. Khi f = f₀, cường độ dòng điện hiệu dụng trong mạch đạt giá trị cực đại Iₘₐₓ. Giá trị Iₘₐₓ bằng:
✅ Đáp án nhanh: D
A. 1 A B. 1,5 A C. 2 A D. 2,5 A
🔍 Công thức:
Khi cộng hưởng: Iₘₐₓ = U/R (vì Zmin = R).
📖 Giải thích:
Tần số cộng hưởng f₀ = 1/(2π√(LC)). Dòng điện cực đại không phụ thuộc vào L, C mà chỉ phụ thuộc U và R.
✍️ Áp dụng:
Iₘₐₓ = 100 / 40 = 2,5 A → đáp án D.
⚠️ Sai lầm thường gặp: Học sinh thường tính thêm ZL hoặc ZC rồi tính tổng trở, nhưng ở cộng hưởng, chúng triệt tiêu lẫn nhau, chỉ còn R.
Đặt điện áp u = U√2 cos(2πft) (V) (U không đổi, f thay đổi) vào mạch RLC nối tiếp. Khi f = f₁ = 50 Hz và f = f₂ = 80 Hz thì cường độ dòng điện hiệu dụng trong mạch có giá trị bằng nhau. Khi f = f₀ thì cường độ dòng điện đạt cực đại. Giá trị f₀ gần nhất với:
✅ Đáp án nhanh: B
A. 55 Hz B. 63 Hz C. 70 Hz D. 45 Hz
🔍 Công thức quan trọng:
Với mạch RLC, khi có hai tần số f₁ và f₂ cho cùng một giá trị dòng điện hiệu dụng (hoặc cùng hệ số công suất, cùng công suất) thì tần số cộng hưởng được tính bởi:
f₀ = √(f₁·f₂)
📖 Chứng minh nhanh:
I₁ = I₂ ⇔ Z₁ = Z₂ ⇔ R² + (ZL1 – ZC1)² = R² + (ZL2 – ZC2)² ⇔ (ω₁L – 1/(ω₁C))² = (ω₂L – 1/(ω₂C))² → ω₁ω₂ = 1/(LC) = ω₀² → f₀ = √(f₁f₂).
✍️ Áp dụng:
f₀ = √(50·80) = √4000 ≈ 63,25 Hz → gần 63 Hz nhất, chọn B.
💡 Mẹo nhớ: Với bài toán cùng I (hoặc cùng P, cùng cosφ) thì tần số cộng hưởng là trung bình nhân của hai tần số.
Mạch RLC nối tiếp đang có cộng hưởng điện. Phát biểu nào sau đây sai?
✅ Đáp án nhanh: C
A. Điện áp hiệu dụng giữa hai đầu điện trở bằng điện áp hai đầu mạch.
B. Hệ số công suất của mạch bằng 1.
C. Điện áp hiệu dụng giữa hai đầu tụ điện đạt giá trị cực đại.
D. Cường độ dòng điện hiệu dụng trong mạch đạt cực đại.
🔍 Kiến thức cơ bản:
Trong mạch RLC nối tiếp:
- Khi cộng hưởng, UR = U (vì UR = I·R, I = U/R → UR = U) → A đúng.
- cosφ = 1 → B đúng.
- I = Imax = U/R → D đúng.
- Điện áp trên tụ: UC = I·ZC. Khi cộng hưởng, I cực đại, nhưng ZC không cực đại. Thực tế, UC cực đại khi tần số ω = √(1/LC – R²/(2L²)) nhỏ hơn ω₀. Vậy UC không đạt cực đại tại cộng hưởng → C sai.
📖 Giải thích thêm:
Nhiều học sinh nhầm rằng mọi đại lượng đều cực đại khi cộng hưởng, nhưng thực tế chỉ có I, P, UR, cosφ là cực đại; còn UL và UC đạt cực đại ở các tần số khác.
📥 Tải file Word 5 câu trắc nghiệm RLC cộng hưởng (miễn phí)
🔹 Điều kiện cộng hưởng: ω = 1/√(LC) hoặc f = 1/(2π√(LC))
🔹 Hệ quả:
- ZL = ZC → Zmin = R → Imax = U/R
- cosφ = 1, φ = 0 (u cùng pha i)
- Pmax = U²/R
- UR = U (điện áp trên R bằng điện áp nguồn)
- Các điện áp UL và UC bằng nhau nhưng không cực đại (cực đại ở tần số khác).
💡 Mẹo giải nhanh: Nếu đề cho hai tần số cho cùng I (hoặc cùng P, cùng cosφ) thì f₀ = √(f₁·f₂).
📌 Bạn thấy dạng nào khó hiểu? Hãy bình luận bên dưới để được Blog Góc vật lí giải đáp chi tiết hơn.
Tài liệu file Word dành cho học sinh lớp 12 ôn thi THPT Quốc gia, luyện thi đánh giá năng lực. Nội dung bao gồm lý thuyết trọng tâm, phân dạng bài tập chi tiết, ví dụ minh họa và bài tập tự luyện có đáp án.
🔗 Link tải trực tiếp, không quảng cáo, không cần đăng nhập
Trong chương trình Vật lí 12, mạch điện xoay chiều gồm ba phần tử điện trở thuần R, cuộn cảm thuần L và tụ điện C mắc nối tiếp là một trong những chuyên đề trọng tâm nhất. Nắm vững lý thuyết và phương pháp giải bài tập về mạch RLC không chỉ giúp học sinh giải quyết các câu hỏi trong đề thi THPT Quốc gia mà còn xây dựng nền tảng để hiểu sâu hơn về dòng điện xoay chiều trong thực tế. Bài viết này sẽ hệ thống lại toàn bộ kiến thức cốt lõi, từ phương pháp giản đồ Fre-nen trực quan đến định luật Ôm, độ lệch pha và hiện tượng cộng hưởng điện đặc biệt quan trọng.
Khi đặt một điện áp xoay chiều \( u = U_0 \cos(\omega t + \varphi_u) \) vào hai đầu đoạn mạch gồm điện trở \( R \), cuộn cảm thuần có độ tự cảm \( L \) và tụ điện có điện dung \( C \) mắc nối tiếp, trong mạch sẽ xuất hiện dòng điện xoay chiều \( i = I_0 \cos(\omega t + \varphi_i) \). Do tính chất của từng linh kiện, điện áp tức thời giữa hai đầu mỗi phần tử sẽ có biên độ và pha khác nhau. Cụ thể:
Vì mạch mắc nối tiếp, dòng điện qua các phần tử là như nhau, còn điện áp tức thời hai đầu mạch bằng tổng đại số các điện áp thành phần: \( u = u_R + u_L + u_C \). Tuy nhiên, do các điện áp này không cùng pha nên ta không thể cộng trực tiếp các giá trị hiệu dụng hay cực đại. Phương pháp giản đồ Fre-nen sẽ giúp giải quyết vấn đề này một cách trực quan.
Giản đồ Fre-nen (còn gọi là giản đồ vectơ) biểu diễn các đại lượng dao động điều hòa (dòng điện, điện áp) bằng các vectơ quay. Mỗi vectơ có độ dài tỉ lệ với giá trị hiệu dụng (hoặc cực đại) và hợp với trục gốc một góc bằng pha ban đầu của đại lượng đó. Khi các vectơ quay cùng tốc độ góc \( \omega \), vị trí tương đối giữa chúng không đổi, do đó ta có thể vẽ chúng tại thời điểm \( t = 0 \) và thực hiện phép cộng vectơ.
Các bước vẽ giản đồ cho mạch RLC nối tiếp:
Vectơ tổng \( \vec{U} = \vec{U}_R + \vec{U}_L + \vec{U}_C \) được xác định theo quy tắc hình bình hành. Vì \( \vec{U}_L \) và \( \vec{U}_C \) cùng phương nhưng ngược chiều, ta có thể gộp chúng thành vectơ \( \vec{U}_{LC} = \vec{U}_L + \vec{U}_C \) có độ lớn \( |U_L - U_C| \). Sau đó, \( \vec{U} \) là cạnh huyền của tam giác vuông có hai cạnh góc vuông là \( U_R \) và \( |U_L - U_C| \). Từ đó, ta rút ra các công thức quan trọng:
\[ U = \sqrt{U_R^2 + (U_L - U_C)^2} \quad \text{hay} \quad U_0 = \sqrt{U_{0R}^2 + (U_{0L} - U_{0C})^2} \]Đây chính là cơ sở để thiết lập định luật Ôm cho toàn mạch và biểu thức tính tổng trở.
Từ công thức \( U = \sqrt{U_R^2 + (U_L - U_C)^2} \), thay \( U_R = I R \), \( U_L = I Z_L \), \( U_C = I Z_C \) vào ta được:
\[ U = I \sqrt{R^2 + (Z_L - Z_C)^2} \]Đại lượng \( Z = \sqrt{R^2 + (Z_L - Z_C)^2} \) được gọi là tổng trở của mạch, có đơn vị là ôm (\( \Omega \)). Khi đó, cường độ dòng điện hiệu dụng trong mạch được xác định bởi:
\( I = \dfrac{U}{Z} = \dfrac{U}{\sqrt{R^2 + (Z_L - Z_C)^2}} \)
Đây chính là định luật Ôm cho đoạn mạch xoay chiều RLC nối tiếp. Tương tự, giá trị cực đại của dòng điện là \( I_0 = \dfrac{U_0}{Z} \). Công thức này cho thấy dòng điện không chỉ phụ thuộc vào điện áp và điện trở thuần mà còn bị chi phối bởi cảm kháng và dung kháng – những đại lượng thay đổi theo tần số của dòng điện. Khi tần số \( \omega \) thay đổi, \( Z_L = \omega L \) tăng, còn \( Z_C = \dfrac{1}{\omega C} \) giảm, dẫn đến tổng trở \( Z \) biến thiên và dòng điện trong mạch cũng thay đổi theo. Đây là nguyên nhân dẫn đến nhiều hiện tượng thú vị, đặc biệt là cộng hưởng điện.
Từ giản đồ Fre-nen, góc lệch pha \( \varphi = \varphi_u - \varphi_i \) được xác định dễ dàng qua:
\[ \tan \varphi = \dfrac{U_L - U_C}{U_R} = \dfrac{Z_L - Z_C}{R} \]Góc \( \varphi \) chính là góc hợp bởi vectơ \( \vec{U} \) và vectơ \( \vec{I} \). Ý nghĩa vật lý của \( \varphi \) cho biết tính chất cảm kháng hay dung kháng của mạch:
Độ lệch pha \( \varphi \) cũng cho phép ta viết biểu thức tức thời của điện áp và dòng điện một cách chính xác. Thông thường, nếu chọn pha ban đầu của dòng điện là \( \varphi_i \) thì pha ban đầu của điện áp là \( \varphi_u = \varphi_i + \varphi \). Việc nắm chắc cách xác định \( \varphi \) rất hữu ích khi giải các bài toán viết biểu thức, tính công suất hay xác định cấu tạo mạch.
Trong mạch RLC nối tiếp, khi cảm kháng và dung kháng triệt tiêu lẫn nhau (\( Z_L = Z_C \)), mạch xảy ra cộng hưởng điện. Điều kiện cộng hưởng là:
\[ \omega L = \dfrac{1}{\omega C} \quad \Rightarrow \quad \omega^2 = \dfrac{1}{LC} \quad \text{hay} \quad f = \dfrac{1}{2\pi \sqrt{LC}} \]Tại tần số cộng hưởng \( \omega_0 \), tổng trở của mạch đạt giá trị cực tiểu \( Z_{\min} = R \), và cường độ dòng điện hiệu dụng đạt cực đại:
\[ I_{\max} = \dfrac{U}{R} \]Dòng điện này không phụ thuộc vào \( L \) hay \( C \), chỉ bị giới hạn bởi điện trở thuần của mạch. Đồng thời, điện áp và dòng điện cùng pha (\( \varphi = 0 \)), hệ số công suất \( \cos \varphi = 1 \), toàn bộ công suất của nguồn được truyền đến mạch và chuyển hóa thành nhiệt trên \( R \): \( P_{\max} = UI = \dfrac{U^2}{R} \).
Một điểm đặc biệt cần lưu ý: khi cộng hưởng, điện áp hiệu dụng trên cuộn cảm và trên tụ điện có thể lớn hơn điện áp hai đầu mạch. Thực vậy:
\[ U_L = I Z_L = \dfrac{U}{R} Z_L, \quad U_C = \dfrac{U}{R} Z_C \] Nếu \( Z_L = Z_C \gg R \) (mạch có hệ số phẩm chất \( Q = \dfrac{Z_L}{R} \) cao) thì \( U_L \) và \( U_C \) có thể gấp nhiều lần \( U \). Điều này rất có ý nghĩa trong kỹ thuật thu phát sóng vô tuyến và các mạch lọc tần số. Tuy nhiên trong thực tế, cần chú ý đến khả năng chịu áp của linh kiện để tránh đánh thủng tụ điện hay cuộn cảm.Ví dụ 1: Cho mạch RLC nối tiếp có \( R = 30\,\Omega \), \( L = \dfrac{0,4}{\pi}\,\text{H} \), \( C = \dfrac{10^{-3}}{4\pi}\,\text{F} \). Điện áp hai đầu mạch \( u = 120\sqrt{2}\cos(100\pi t)\,\text{V} \). Tính tổng trở, cường độ dòng điện hiệu dụng và viết biểu thức dòng điện.
Giải:
\[ \omega = 100\pi \,\text{rad/s} \Rightarrow Z_L = \omega L = 40\,\Omega,\; Z_C = \dfrac{1}{\omega C} = 40\,\Omega. \] Vì \( Z_L = Z_C \), mạch xảy ra cộng hưởng: \( Z = R = 30\,\Omega \). Cường độ hiệu dụng: \( I = \dfrac{U}{Z} = \dfrac{120}{30} = 4\,\text{A} \). Điện áp và dòng điện cùng pha: \( \varphi = 0 \), nếu chọn pha ban đầu của u là 0 thì biểu thức dòng điện: \[ i = 4\sqrt{2}\cos(100\pi t)\,\text{A}. \]Ví dụ 2: Mạch RLC nối tiếp có \( R = 50\,\Omega \), \( L = \dfrac{0,5}{\pi}\,\text{H} \), \( C = \dfrac{10^{-4}}{\pi}\,\text{F} \). Đặt vào hai đầu mạch điện áp xoay chiều \( u = 200\sqrt{2}\cos(100\pi t)\,\text{V} \). Xác định độ lệch pha giữa u và i, tính công suất tiêu thụ của mạch.
Giải:
\[ Z_L = 50\,\Omega,\; Z_C = 100\,\Omega \Rightarrow Z = \sqrt{50^2 + (50 - 100)^2} = 50\sqrt{2}\,\Omega. \] \[ \tan \varphi = \dfrac{Z_L - Z_C}{R} = \dfrac{-50}{50} = -1 \Rightarrow \varphi = -\dfrac{\pi}{4}. \] Điện áp trễ pha hơn dòng điện một góc \( \pi/4 \), mạch có tính dung kháng. Cường độ hiệu dụng: \( I = \dfrac{U}{Z} = \dfrac{200}{50\sqrt{2}} = 2\sqrt{2}\,\text{A} \). Công suất: \( P = I^2 R = (2\sqrt{2})^2 \cdot 50 = 400\,\text{W} \). (Chú ý có thể dùng công thức \( P = UI\cos\varphi \) với \( \cos\varphi = \cos(-\pi/4) = \sqrt{2}/2 \)).Như vậy, mạch RLC nối tiếp là một hệ thống hoàn chỉnh giúp học sinh hiểu rõ mối quan hệ giữa các đại lượng trong dòng điện xoay chiều. Việc nắm vững bốn nội dung cốt lõi nêu trên sẽ là “chìa khóa” để giải quyết hầu hết các dạng bài tập từ cơ bản đến nâng cao. Hãy luyện tập thường xuyên với các đề thi thử và sử dụng giản đồ vectơ một cách thành thạo – bạn sẽ thấy mạch điện xoay chiều không hề “khó nhằn” như tưởng tượng!
Đang tải bài viết...
Giới thiệu: đề thi thử số 7 này trong bộ 25 đề thi thử có đáp án, bạn có thể giải trước, so sánh kết quả và tăng khả năng tự luyện thi môn vật lí qua phần hướng dẫn giải chi tiết phía cuối do Nhóm Giáo viên MGB hướng dẫn.
thì cường độ dòng điện qua đoạn mạch có biểu thức 
. Công suất tiêu thụ của mạch là
W. 
W.
📅 Cập nhật: 29/07/2026 | 🎯 Dành cho học sinh lớp 11
Dao động điều hoà là một trong những chủ đề nền tảng của Vật lí 11, giúp các em hiểu được các chuyển động qua lại quanh vị trí cân bằng như con lắc đồng hồ, dây đàn, hay các hệ thống cơ học. Bài viết này tổng hợp toàn bộ lý thuyết trọng tâm, yêu cầu cần đạt sau mỗi bài học và ý nghĩa của các công thức quan trọng, giúp các em ôn tập nhanh chóng và hiệu quả với Blog góc vật lý.
 |
| Tóm tắt lý thuyết Chương 1 - Dao động điều hoà - Vật lí 11 Cánh Diều - RẤT GỌN - Blog Góc Vật Lí |
Giới thiệu: Đề thi thử đại học môn Vật Lý số 19 trong bộ 25 đề thi của nhóm tác giả MGB. Kèm đáp án và hướng giải chi tiết để luyện tập hiệu quả.
>> 15MGB: Đề thi thử TN THPT 2021 môn Vật Lý – Nhóm GV MGB – có lời giải
*Mẹo ôn tập: Mỗi khái niệm đều gắn liền với câu hỏi thực tế trong đề, hãy luyện kỹ cách tính & mối liên hệ vật lý để dễ nhớ hơn.
Nội dung dạng text:
Đề thi thử số 2 (mã 202) này có đáp án và hướng dẫn giải chi tiết rất hiệu quả cho các bạn đang ôn luyện thi đại học môn vật lí.Đây là bản xem trước, có link tải xuống miễn phí ở dưới nhé.
Nội dung dạng text:
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC NINH Trường THPT Tiên Du số 1
Đề gồm 04 trang
ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP THPT QUỐC GIA
NĂM HỌC 2020 – 2021
MÔN: VẬT LÍ
Thời gian làm bài: 50 phút
(40 câu trắc nghiệm)
Họ và tên:................................... ..Lớp:............... SBD:.......
Câu 1. Trong dao động cưỡng bức, khi xảy ra hiện tượng cộng hưởng thì
A. tần số ngoại lực bằng tần số dao động riêng.
B. tần số ngoại lực lớn hơn tần số dao động riêng.
C. tần số ngoại lực nhỏ hơn tần số dao động riêng.
D. tần số ngoại lực rất lớn so với tần số dao động riêng.
Câu 2. Một vật nhỏ dao động điều hòa trên trục theo phương trình Gia tốc của vật có biểu thức là:
A. B.
C. D.
Câu 3. Một vật thực hiện đồng thời hai dao động điều hoà cùng phương cùng tần số có phương trình: . Biên độ của dao động tổng hợp của hai dao động trên được cho bởi công thức nào sau đây?
A. B.
C. D.
Câu 4. Công thức tính tần số dao động của con lắc lò xo
A. B. C. D.
Câu 5. Trong dao động tắt dần chậm đại lượng không đổi theo thời gian là
A. tốc độ cực đại B. chu kì C. cơ năng D. biên độ
Câu 6. Hai dao động điều hòa cùng phương, cùng tần số được gọi là hai dao động cùng pha nếu độ lệch pha của chúng bằng là
A. B. C. D.
Câu 7. Véc tơ vận tốc của một vật dao động điều hòa luôn
A. hướng về vị trí cân bằng. B. ngược hướng chuyển động.
C. hướng ra xa vị trí cân bằng. D. cùng hướng chuyển động.
Câu 8. Một con lắc đơn gồm vật nặng có khối lượng m treo vào sợi dây có chiều dài ở nơi có gia tốc trọng trường . Khi vật dao động điều hoa có li độ góc là thì lực kéo về
A. B. C. D.
Câu 9. Con lắc đơn có cấu tạo gồm
A. một khung dây tròn móc vào một cái đinh.
B. một vật nặng treo vào một sợi dây nhẹ, không dẫn vào một điểm cố định.
C. một vật nặng gắn với đầu một lò xo có đầu kia cố định.
D. một vật nặng gắn với một thanh kim loại có khối lượng.
Câu 10. Nguyên nhân gây ra dao động tắt dần của con lắc lò xo dao động trên mặt phẳng nằm ngang là
A. do trọng lực tác dụng lên vật. B. do phản lực cản mặt phẳng ngang.
C. do ma sát giữa vật và mặt phẳng ngang. D. do lực đàn hồi cản lò xo.
Câu 11. Một vật dao động điều hòa theo phương trình Đại lượng được gọi là:
A. tần số góc của dao động. B. biên độ dao động.
C. li độ của dao động. D. pha của dao động.
Câu 12. Một con lắc lò xo đang dao động điều hòa, đại lượng nào sau đây của con lắc được bảo toàn?
A. Động năng. B. Cơ năng và thế năng.
C. Động năng và thế năng. D. Cơ năng.
Câu 13. Dao động của đồng hồ quả lắc là:
A. dao động cưỡng bức. B. dao động tự do. C. dao động duy trì. D. dao động tắt dần.
Câu 14. Một vật dao động điều hoà với biên độ tần số góc , gia tốc cực đại là
A. B. C. D.
Câu 15. Một con lắc lò xo gồm lò xo và vật nhỏ có khối lượng m đang dao động điều hòa theo phương nằm ngang. Khi vật có tốc độ thì động năng của con lắc được tính bằng công thức nào sau đây?
A. B. C. D.
Câu 16. Tại nơi có gia tốc trọng trường , một con lắc đơn có sợi dây dài đang dao động điều hoà. Chu kì dao động của con lắc là:
A. B. C. D.
Câu 17. Một con lắc đơn dao động theo phương trình . Chu kì dao động là
A. B. C. D.
Câu 18. Một hệ dao động chịu tác dụng của ngoại lực tuần hoàn thì xảy ra hiện tượng cộng hưởng. Tần số dao động riêng của hệ phải là:
A. . B. . C. D.
Câu 19. Một vật thực hiện đồng thời hai dao động điều hòa cùng phương, cùng tần số, có biên độ lần lượt là cm và cm. Biên độ dao động tổng hợp có thể nhận giá trị bằng:
A. B. C. D.
Câu 20. Một con lắc lò xo có khối lượng dao động điều hòa với biên độ , tần số góc rad/s. Lực kéo về cực đại là
A. B. C. D.
Câu 21. Một con lắc lò xo, vật nặng có khối lượng , lò xo có độ cứng Tần số góc dao động của con lắc là
A. B. C. D.
Câu 22. Cơ năng của một dao động tắt dần chậm giảm sau mỗi chu kì. Sau mỗi chu kì biên độ giảm
A. B. C. D.
Câu 23. Hai dao động điều hòa cùng phương, cùng tần số có phương trình và
. Độ lệch pha của hai dao động là
A. B. C. D.
Câu 24. Một con lắc lò xo, độ cứng của lò xo khối lượng của vật kg dao động điều hoà. Tại thời điểm vật có toạ độ cm thì vật có vận tốc cm /s. Tính cơ năng dao động.
A. B. C. D.
Câu 25. Một vật nhỏ dao động điều hòa với biên độ cm. Chiều dài quỹ đạo của vật là
A. B. C. D.
Câu 26. Một chất điểm dao động điều hoà với tần số bằng và biên độ dao động cm . Vận tốc cực đại của chất điểm bằng
A. B. C. D.
Câu 27. Một vật nhỏ dao động điều hòa có biên độ . Quãng đường mà vật đi được trong 1 chu kì là:
A. B. C. D.
Câu 28. Tại một nơi trên mặt đất có một con lắc đơn dao động điều hòa với chu kỳ . Chiều dài con lắc là
A. B. C. D.
Câu 29. Có hai con lắc đơn mà độ dài của chúng khác nhau dao động ở cùng một nơi. Trong cùng một khoảng thời gian, con lắc thứ nhất thực hiện được dao động toàn phần, con lắc thứ hai thực hiện được dao động toàn phần. Độ dài của các con lắc nhận giá trị nào sau đây:
A. B.
C. D.
Câu 30. Chuyển động của một vật là tổng hợp hai dao động điều hòa cùng phương, cùng tần số, có phương trình là: Gia tốc cực đại là
A. B. C. D.
Câu 31. Một chất điểm dao động điều hòa với phương trình có pha dao động của li độ quan hệ với thời gian theo đồ thị được biểu diễn như hình vẽ. Biết Tần số góc là
A. B.
C. D.
Câu 32. Một con lắc lò xo treo vào một điểm cố định, dao động điều hòa theo phương thẳng đứng với chu kì biên độ cm. Trong một chu kì, thời gian mà lực đàn hồi ngược chiều lực kéo về là
A. B. C. D.
Câu 33. Chuyển động của một vật là tổng hợp của hai dao động điều hòa cùng phương, cùng tần số. Biên độ dao động thứ nhất và dao động tổng hợp là bằng nhau và bằng cm. Dao động tổng hợp lệch pha so với dao động thứ nhất. Biên độ dao động thứ hai là:
A. B. C. D.
Câu 34. Một vật dao động điều hoà trên trục . Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc vào thời gian của li độ có dạng như hình vẽ bên. Phương trình dao động của li độ là
A. B.
C. D.
Câu 35. Một con lắc lò xo nằm ngang gồm vật nhỏ khối lượng gam, lò xo có độ cứng hệ số ma sát trượt giữa vật và mặt gang là . Ban đầu vật được giữ ở vị trí lò xo dãn cm. Độ nén cực đại của lò xo là:
A. B. C. D.
Câu 36. Một con lắc đơn gồm quả cầu nhỏ khối lượng m treo vào sợi dây có chiều dài Bỏ qua sức cản không khí. Đưa con lắc lệch khỏi phương thẳng đứng góc rồi thả nhẹ, quả cầu dao
động điều hòa. Quãng đường cực đại mà quả cầu đi được trong khoảng thời gian là
A. B. C. D.
Câu 37. Một vật dao động điều hòa với phương trình Khoảng thời gian ngắn nhất giữa hai lần liên tiếp vật cách vị trí cân bằng một khoảng bằng với khoảng thời gian ngắn nhất giữa hai lần liên tiếp vật cách vị trí cân bằng một khoảng Trong một chu kỳ khoảng thời gian mà tốc độ của vật không vượt quá bằng . Tỉ số giữa và gần với giá trị nào nhất sau đây?
A. B. C. D.
Câu 38. Hai con lắc đơn giống hệt nhau mà các vật nhỏ mang điện tích như nhau, được treo ở một nơi trên mặt đất. Trong mỗi vùng không gian chứa mỗi con lắc có một điện trường đều. Hai điện trường này có cùng cường độ nhưng các đường sức vuông góc với nhau. Giữ hai con lắc ở vị trí các dây treo có phương thẳng đứng rồi thả nhẹ thì chúng dao động điều hòa trong cùng một mặt phẳng với biên độ góc và có chu kì tương ứng là Giá trị của là
A. B. C. D.
Câu 39. Hai chất điểm dao động điều hòa, cùng phương cùng tần số với li độ lần lượt là Li độ của hai chất điểm thỏa mãn điều kiện: Tính biên độ dao động tổng hợp của hai dao động trên.
A. B. C. D.
Câu 40. Hai vật và có cùng khối lượng và có kích thước nhỏ được nối với nhau bởi sợi dây mảnh nhẹ dài cm, hai vật được treo vào lò xo có độ cứng tại nơi có gia tốc trọng trường Khi hệ vật và lò xo đang ở vị trí cân bằng người ta đốt sợi dây nối hai vật và vật sẽ rơi tự do còn vật sẽ dao động điều hòa. Lần đầu tiên vật lên đến vị trí cao nhất thì khoảng cách giữa hai vật bằng bao nhiêu? Biết rằng độ cao đủ lớn.
A. B. C. D.
-----------HẾT----------
Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
ĐÁP ÁN
1. A
2. C
3. A
4. D
5.B
6.A
7.D
8. A
9.B
10.C
11.B
12. D
13. C
14.B
15.C
16.D
17.B
18.D
19.D
20.D
21.C
22. A
23.C
24.A
25.B
26.C
27.A
28.B
29.B
30.C
31.A
32.D
33.D
34.C
35.A
36.B
37.B
38.C
39.D
40.A
HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
Câu 1:
Phương pháp:
Điều kiện xảy ra cộng hưởng:
Cách giải:
Khi xảy ra hiện tượng cộng hưởng, tần số ngoại lực bằng tần số dao động riêng.
Chọn A.
Câu 2:
Cách giải:
Phương trình gia tốc:
Chọn C.
Câu 3:
Cách giải:
Biên độ dao động tổng hợp:
Chọn A.
Câu 4:
Cách giải:
Công thức tính tần số của con lắc lò là:
Chọn D.
Câu 5:
Phương pháp: Dao động tắt dần là dao động có biên độ và cơ năng giảm dần theo thời gian
Cách giải:
Dao động tắt dần có chu kì không đổi theo thời gian
Chọn B.
Câu 6:
Cách giải:
Hai dao động cùng phương, cùng tần số, cùng pha có độ lệch pha:
Chọn A.
Câu 7:
Cách giải:
Vận tốc của vật dao động điều hòa luôn cùng hướng chuyển động
Chọn D.
Câu 8:
Cách giải:
Lực kéo về của con lắc đơn:
Chọn A.
Câu 9:
Cách giải:
Cấu tạo con lắc đơn gồm: một vật nặng treo vào một sợi dây nhẹ, không dẫn vào một điểm cố định.
Chọn B.
Câu 10:
Nguyên nhân gây ra dao động tắt dần của con lắc lò xo trên mặt phẳng ngang là do ma sát giữa vật và mặt phăng ngang.
Chọn C.
Câu 11:
Phương pháp:
Phương trình dao động điều hòa:
Với là li độ
là biên độ dao động
là tần số góc
là pha ban đầu
là pha dao động
Cách giải:
Phương trình dao động điều hòa với là biên độ dao động
Chọn B.
Câu 12:
Cách giải: Trong dao động điều hòa của con lắc lò xo, cơ năng luôn được bảo toàn
Chọn D.
Câu 13:
Cách giải: Dao động của đồng hồ quả lắc là dao động duy trì
Chọn C.
Câu 14:
Cách giải: Gia tốc cực đại của dao động điều hòa:
Chọn D.
Câu 15:
Cách giải: Động năng của con lắc lò
Chọn C.
Câu 16:
Cách giải:
Chu kì của con lắc đơn:
Chọn D.
Câu 17:
Phương pháp:
Chu kì của con lắc đơn:
Cách giải:
Chu kì dao động của con lắc là:
Chọn B.
Câu 18:
Phương pháp:
Điều kiện xảy ra hiện tượng cộng hưởng:
Tần số dao động:
Cách giải:
Để xảy ra hiện tượng cộng hưởng, tần số của ngoại lực: (rad/s)
Tần số dao động riêng của hệ là:
Chọn D.
Câu 19:
Phương pháp:
Biên độ dao động tổng hợp:
Cách giải:
Biên độ dao động tổng hợp là:
Với
Biên độ dao động tổng hợp có thể nhận giá trị cm
Chọn D.
Câu 20:
Phương pháp
Lực kéo về cực đại tác dụng lên con lắc lò xo:
Cách giải:
Lực kéo về cực đại tác dụng lên con lắc là:
Chọn D.
Câu 21: Phương pháp:
Tần số góc của con lắc lò xo:
Cách giải:
Tần số góc dao động của con lắc là:
Chọn C.
Câu 22:
Phương pháp:
Cơ năng của dao động điều hòa:
Cách giải:
Cơ năng ban đầu của con lắc là:
Sau chu kì, cơ năng của con lắc còn lại là:
Chọn A.
Câu 23:
Phương pháp: Độ lệch pha của hai dao động:
Cách giải:
Độ lệch pha của hai dao động là:
Chọn C.
Câu 24:
Phương pháp:
Tần số góc:
Công thức độc lập với thời gian:
Cơ năng:
Cách giải:
Tần số góc của con lắc là:
Áp dụng công thức độc lập với thời gian tại thời điểm , ta có:
Cơ năng của con lắc là:
Chọn A.
Câu 25:
Phương pháp: Chiều dài quỹ đạo dao động:
Cách giải:
Chiều dài quỹ đạo của vật là:
Chọn B.
Câu 26:
Phương pháp:
Tần số góc:
Vận tốc cực đại:
Cách giải:
Vận tốc cực đại của chất điểm là:
Chọn C.
Câu 27:
Cách giải:
Quãng đường vật đi được trong chu kì là:
Chọn A.
Câu 28:
Phương pháp:
Chu kì của con lắc đơn:
Cách giải:
Chu kì của con lắc là:
Chọn B.
Câu 29:
Phương pháp:
Chu kì của con lắc đơn:
Số chu kì của con lắc thực hiện:
Cách giải:
Chu kì của hai con lắc là:
Trong cùng một khoảng thời gian, hai con lắc thực hiện được số chu kì là:
Lại có:
Chọn B.
Câu 30:
Phương pháp:
Biên độ dao động tổng hợp:
Gia tốc cực đại:
Cách giải:
Độ lệch pha giữa hai dao động là:
hai dao động ngược pha
Biên độ của dao động tổng hợp là:
Gia tốc cực đại là:
Chọn C.
Câu 31:
Phương pháp:
Sử dụng kĩ năng đọc đồ thị
Độ biến thiên pha dao động:
Cách giải:
Từ đồ thị ta thấy pha dao động tại thời điểm
Chọn A.
Câu 32:
Phương pháp:
Chu kì của con lắc lò xo treo thẳng đứng:
Sử dụng VTLG và công thức:
Cách giải:
Chu kì của con lắc là:
Ta có VTLG
Từ VTLG, ta thấy lực đàn hồi ngược chiều với lực kéo về khi vật có li độ:
Góc quét trong chu kì là:
Thời gian lực đàn hồi ngược chiều lực kéo về trong chu kì là:
Chọn D.
Câu 33:
Phương pháp:
Sử dụng giản đồ vecto
Định lí hàm
Cách giải:
Ta có giản đồ vecto:
Từ giản đồ vecto, áp dụng định lí hàm cos, ta có:
Chọn D.
Câu 34:
Phương pháp:
Sử dụng kĩ năng đọc đồ thị
Sử dụng VTLG và công thức:
Cách giải:
Từ đồ thị ta thấy biên độ dao động:
Ở thời điểm đầu, vật có li độ và đang tăng
Ta có VTLG:
Từ đồ thị ta thấy pha đầu của dao động là:
Ở thời điểm vật ở VTCB và đang giảm pha dao động là: (rad)
Góc quét từ thời điểm đến là:
Tần số góc của dao động là:
Phương trình dao động của vật là:
Chọn C.
Câu 35:
Phương pháp:
Độ giảm biên độ sau nửa chu kì:
Biên độ dao động của vật sau nửa chu kì:
Cách giải:
Ban đầu vật ở vị trí lò xo dãn
Vật đến vị trí lò xo bị nén cực đại tức là vật đi được nửa chu kì.
Độ giảm biên độ sau nửa chu kì:
Biên độ dao động của vật sau nửa chu kì:
Độ nén cực đại của lò xo là:
Chọn A.
Câu 36:
Phương pháp: Sử dụng VTLG
Cách giải:
Biên độ cong:
Có:
+ Với khoảng thời gian vật luôn đi được quãng đường là
+ Với khoảng thời gian vật đi được quãng đường lớn nhất khi nó di chuyển gần VTCB. Góc quét được:
Biểu diễn trên VTLG ta có:
Từ hình vẽ ta tính được quãng đường cực đại mà quả cầu đi được trong
Chọn B.
Câu 37:
Phương pháp:
Sử dụng VTLG
Cách giải:
+Ta có VTLG:
Từ hình vẽ ta có:
+Lại có hình vẽ:
Góc quét được sau là:
Có:
Từ (1) và (2) ta có hệ phương trình:
Chọn B.
Câu 38:
Phương pháp:
Phương pháp giải: Chu kì dao động của con lắc đơn:
Sử dụng định lí hàm số sin trong tam giác
Cách giải:
Gọi là gia tốc của hai con lắc khi chịu tác dụng của ngoại lực.
Gọi là gia tốc do lực điện tác dụng lên con lắc và .
Có vì hai con lắc giống nhau đặt trong cùng điện trường đều: .
Hai con lắc cùng biên độ nên
Có
Xét tam giác có: vuông cân.
Tam giác có:
Tam giác có:
Từ (1) và (2) suy ra:
Mà
Chọn C.
Câu 39:
Phương pháp:
Hai dao động vuông pha thỏa mãn:
Biên độ dao động tổng hợp:
Cách giải:
Ta có:
Biên độ của dao động tổng hợp:
Chọn D.
Câu 40:
Phương pháp:
+ Tại VTCB lò xo dãn đoạn:
+ Chu kì dao động của con lắc lò xo:
+ Biên độ dao động:
+ Quãng đường đi được của vật rơi tự do:
Cách giải:
+Tại VTCB của hệ gồm vật và lò xo dãn:
+ Khi dây đứt, tại VTCB của vật , lò xo dãn:
+ Sau khi đứt dây, vật dao động điều hòa quanh VTCB li độ ban đầu của vật ( VTCB của hệ ban đầu) cũng là biên độ dao động của (vì tại đây ):
Với chu kì:
+Khi lên đến vị trí cao nhất ở biên trên thì hết thời gian
Tại thời điểm ở vị trí cao nhất, đã đi được quãng đường:
Khoảng cách giữa hai vật:
Chọn A.
